E-distrito

Noticias

España non aplicou ningunha das recomendacións do Consello de Europa para a loita contra a corrupción.

España non aplicou ningunha das recomendacións do Consello de Europa para a loita contra a corrupción.

  Sorprendentemente chegou incluso a asegurar ás autoridades europeas que "non é posible que o goberno dicte ordes ou recomendacións sobre un caso" á Fiscalía General.

- Si implementou sete das once suxerencias pero ningunha de forma completa. Ten de prazo ata o 31 de decembro para informar sobre as medidas levadas a cabo para a prevención da corrupción.

  04 xaneiro 2018

  España non cumpriu con ningunha das once medidas propostas por Europa para loitar contra a corrupción. Catro recomendacións non foron implementadas e outras sete fórono parcialmente. É a conclusión do informe publicado polo Grupo de Estados contra a Corrupción do Consello de Europa (GRECO, nas súas siglas en inglés), que afirmou que España presenta un nivel do cumprimento das recomendacións "globalmente insatisfactorio".

  O informe aborda a prevención da corrupción en tres ámbitos: o Congreso dos Deputados (onde dúas medidas foron parcialmente implementadas e outras dúas obviáronse), o poder xudicial (co mesmo balance que o Parlamento) e a Fiscalía (con tres iniciativas parcialmente instauradas). O Consello de Europa recoñece que os resultados das dúas eleccións xerais en 2015 e 2016 "levaron a un estancamento político" e que isto dificultou unha "reforma efectiva", pero alerta que "ese período xa pasou" e que agora é tempo de actuar.

  Regular os conflitos de intereses no Parlamento

  O GRECO lembra que, en 2016, o Congreso impulsou unha Comisión para a auditoria da calidade democrática, a loita contra a corrupción e as reformas institucionais e legais. Ademais, por mor de dita iniciativa, xurdiu unha subcomisión para estudar o financiamento dos partidos políticos ( tamén no Senado). Con todo, a autoridade europea recrimina ao Parlamento que non modificase o seu regulamento, a pesar de que houbo varias iniciativas e de que diversos grupos parlamentarios inclúen no seu programa medidas propostas polo GRECO (como publicar as axendas dos parlamentarios).

  Europa cre que "ningún dos intentos tivo éxito ata a data" pola "falta dun apoio parlamentario unívoco". Por iso, recomenda que cada cámara parlamentaria desenvolve e adopte un código de conduta", incluíndo "a prevención de conflitos de intereses" e os obsequios, entre outros aspectos.

  O GRECO tamén pide que se regule a relación entre deputados e lobbies, un aspecto que España aínda non tocou en profundidade a pesar de que houbo varias iniciativas –unha delas do PP, que mentres continuaba reuníndose con grupos de interese. "A proposta está apoiada por un amplo consenso dos partidos en canto á necesidade de regular o asunto, pero as diferentes faccións políticas difiren en canto á amplitude e profundidade", explica Europa. Esta ve positivamente que se creara un rexistro público "de carácter obrigatorio" no que deben inscribirse os representantes dos grupos de interese, pero lle parece insuficiente.

  Doutra banda, o GRECO recoñece os esforzos do Parlamento por incrementar a transparencia na súa web en relación ás actividades dos deputados, incluída a información relativa ás viaxes patrocinadas. Pero cre que é necesario tomar máis medidas para actualizar as declaracións de bens, un aspecto que xerou moita polémica polas dificultades do Congreso para verificar que a información outorgada polos deputados é certa.

  Mesmo, Europa ve interesante que as declaracións de bens dos membros do Parlamento incluísen información dos seus cónxuxes e do resto de familiares que dependan economicamente deles por "os riscos potenciais" de que os deputados cedan aos seus achegados os seus intereses económicos para eludir a lei.

  Valoración dos cambios no CGPJ

  A prevención da corrupción no ámbito xudicial ten unha valoración semellante á do Parlamento. O GRECO felicita ao Goberno por incluír, no seu plan de reforma do sistema xudicial, algunhas recomendacións propostas polo Consello de Europa, como o cambio na designación e funcións do Consello Xeral do Poder Xudicial ( CGPJ). Europa valora positivamente que España estea a expor que os doce membros do CGPJ sexan escollidos polos xuíces, non polos partidos.

  O GRECO cre que "as autoridades políticas non deben participar no proceso de selección" porque así se "aumenta a confianza do público no sistema xudicial". Con todo, o Tribunal Constitucional advertiu de que ese sistema de elección podería reducir a pluralidade do CGPJ porque na carreira xudicial prima a corrente conservadora.

  Por outra banda, o Consello de Europa lamenta que España non cambiase a lexislación deste órgano xudicial para previr as influencias externas e "remediar as deficiencias identificadas".

  En relación ao criterio de selección dos altos cargos, como os xuíces do Tribunal Supremo ou da Audiencia Nacional, Europa sinalou "a falta dun desenvolvemento lexislativo para establecer criterios obxectivos e requisitos de avaliación" a fin de garantir que "estes nomeamentos non arroxan dúbidas sobre a independencia, imparcialidade e transparencia do proceso". Este aspecto tamén se está abordando na actualidade no Parlamento, pero o GRECO cre que se necesita "unha acción máis decidida".

  Europa tamén pide un código de conduta para os xuíces, que regule aspectos como os conflitos de intereses, aínda que é certo que España aprobou en 2016 devandito código e que está prevista a creación dunha Comisión de Ética Xudicial. Aínda así, o GRECO di que a medida está "parcialmente adoptada". Peor actuaron as autoridades españolas en relación á extensión do período de prescrición para os procedementos disciplinarios: para o GRECO, os seis meses de prescrición "quedáronse curtos na práctica".

  A Fiscalía: a institución que máis cumpre

  En relación á Fiscalía Xeral, o GRECO recoñece os avances no método de selección e no tempo de permanencia no cargo, pero lembra a España que debe mellorar na autonomía desta institución, na transparencia nas súas comunicacións co Goberno e en dotarlle dunha maior autonomía financeira. Actualmente, o Fiscal Xeral é designado polo Goberno –requírese a opinión do CGPJ– e o mandato dura catro anos. "O modelo actual non difire moito doutros vixentes en varios Estados membros de GRECO", especifica o organismo.

  Máis polémico é o apartado no que as autoridades españolas sosteñen a Europa que "non é posible que o Goberno dite ordes ou recomendacións sobre un caso particular ao Fiscal Xeral". "O Goberno pode simplemente solicitar o inicio dun procedemento, pero nunca intervir nunha investigación en curso". Estas declaracións prodúcense despois da reprobación do antigo fiscal –José Manuel Maza– no Congreso, a saída polémica o ex fiscal Anticorrupción –Manuel Moix, apoiado por Maza– e os audios de Ignacio González e Eduardo Zaplana manobrando para colocar fiscais afíns. Todo iso erosionou a institución.

  Por último, Europa pediu a elaboración dun código de condutas para os fiscais, que España di estar a elaborar. Tamén solicitou que se reforce o sistema disciplinario, un aspecto que as autoridades españolas indican que estará presente nun novo estatuto da Fiscalía.

  España ten un prazo dun ano, ata o 31 de decembro de 2018, para informar das accións levadas a cabo para mellorar a prevención da corrupción no poder lexislativo e o xudicial.

  Derivado de El Diario.
  Foto: Mariano Rajoy xunto ao Ministro de Xustiza Rafael Catalá.

Ver todas as noticias

Parking Mallos
Parking Mallos

Relacionados